Wat maakt duurzaam gelukkig?

Onderstaand artikel is een ingekort stuk van Rene Diekstra, verschenen in het Haarlems Dagblad, 17 september 2010.

'Geluk is een veelbegeerd goed, ongetwijfeld het meest begeerde op deze planeet. Vandaar het ontelbare aantal pogingen door en adviezen van mensen om het te pakken te krijgen.

Psychologisch gezien zijn sinds jaar en dag de drie als belangrijkste aangewezen kandidaten voor duurzaam geluk: geld, kinderen en (partner-)relaties. Van die drie, zo laat onderzoek zien, gooit de laatste de hoogste ogen. Maar niet zonder meer.

Zo blijkt bijvoorbeeld dat mensen met een lat-relatie gemiddeld (wat) minder gelukkig zijn dan mensen die ongehuwd samenwonen, en die blijken weer wat minder gelukkig dan mensen die gehuwd samenwonen. Kortom, van alle min of meer duurzame geluksfactoren heeft het huwelijk de beste papieren.

Uit een overzicht van meer dan 100 studies uitgevoerd door de psycholoog Robert Coombs blijkt het huwelijk meer dan andere relatievormen mentale en lichamelijke gezondheid te bevorderen ... het risico op verslaving en crimineel gedrag sterk te verminderen, en zelfs positieve invloed te hebben op arbeidsparticipatie en het risico op werkeloosheid. Het huwelijk blijkt ook de meest duurzame van alle relatievormen.

Het blijkt zelfs een van de meest effectieve therapieën ... Dat is het bijvoorbeeld voor alcoholverslaafde, gescheiden mannen die opnieuw huwen. En voor 'criminele' mannen. ... Maar het huwelijk heeft meer therapeutische voordelen. Zo blijken behandelingen voor kanker effectiever bij gehuwden dan bij ongehuwden, aldus de uitkomsten van onderzoek ...

De Amerikaanse vereniging voor Bevolkinsstudies voegde enige tijd geleden aan de lijst van verschillen tussen gehuwden en ongehuwden iets toe dat alom verbazing wekte, maar daarom niet minder waar bleek te zijn.

Een getrouwde man met een hartafwijking leeft gemiddeld ... 4 jaar langer dan een ongetrouwde man met een gezond hart! Soortgelijke gezondheidsvoordelen van gehuwd zijn worden ook bij vrouwen gevonden. Begrijpelijk dat ... scheiden ... een belangrijke bedreiging voor geluk en gezondheid vormt.

Een keer scheiden is minstens zo gezondheidsbedreigend als jarenlang zwaar roken. De voordelen zijn overigens niet beperkt tot lichamelijke gezondheid. Gehuwden hebben minder last van depressies en andere psychische stoornissen, hebben een aanzienlijk lager risico op suïcide en (verkeers-)ongelukken en worden minder vaak slachtoffer van geweld.

Het huwelijk is, kortom, in beginsel het psychologisch en lichamelijk meest effectieve besluit dat we in ons leven kunnen nemen. Maar let op: in beginsel! ... De psycholoog Daniel Gilberteen vatte een aantal van de geluksbijdragen van het huwelijk, zoals die uit onderzoek naar voren komen, samen en trok daaruit de volgende conclusie. Het is niet een huwelijk dat ons gelukkig maakt, het is een gelukkig huwelijk dat ons gelukkig maakt.

Dat lijkt bijna een open deur, maar is het niet. Het huwelijk is een verschijnsel met twee gezichten, die ieder een heel andere kant opkijken. Terwijl een gelukkig huwelijk een van de belangrijkste geluksfactoren is, is een ongelukkig huwelijk een van de belangrijkste factoren van ongelukkig en ongezond zijn.

Dat roept een cruciale vraag op. Wat verhoogt de kans dat een eenmaal gesloten huwelijk een duurzame geluksbron wordt?

Oefenen, in de zin van eerst een tijdlang samenwonen en dan trouwen, helpt daarbij niet. Ook het krijgen van kinderen, voor nogal wat samenwonenden reden om te gaan trouwen, is ook geen garantie voor duurzaam huwelijksgeluk. Het antwoord luidt: persoonlijkheid en communicatie. ...'

Ja of nee?

Maakt het hebben van een relatie gelukkig?

De meeste onderzoeken wijzen uit dat dit inderdaad zo is. Dat wanneer je een bestendige relatie aangaat met een ander, daaruit meer bevrediging haalt dan uit alleen zijn.

Maar dit gaat niet altijd op. Enkel een gelukkig huwelijk maakt gelukkig, een ongelukkig huwelijk niet.