Wat zijn liefdes-relaties
Relaties bestaan er in soorten en maten. Samen met iemand een zaak bestieren houdt een relatie met die ander in, getrouwd zijn ook.
De relaties waarover ik hier heb hebben vertrouwelijkheid, intimiteit en, vaak, liefde tussen de partners als kenmerk. Ze worden ook wel liefdesrelaties of partnerrelaties genoemd.
In liefdesrelaties geef je je over aan elkaar, trek je samen op en behoed je elkaar voor gevaar en de nare kanten aan het leven. In een liefdesrelatie is er nabijheid, veiligheid, geborgenheid, verbondenheid en gehechtheid, intimiteit, liefde, seksualiteit, en de emoties en gevoelens die daarmee gepaard gaan. Dit alles is er, dat wil zeggen, je hoeft er niet om te vragen.
Naast datgene wat er is in een relatie, is er natuurlijk ook het verlangen. Het verlangen naar wat er is en je krijgt - een knuffel, warmte, seks - en het verlangen naar wat er niet is en nooit zal zijn, het gemis als het ware. Geen enkele relatie kan zonder, ook niet zonder dat laatste.
Soms hebben mensen het idee dat binnen een liefdesrelatie de partners altijd, elke dag en elke minuut, van elkaar moeten houden. En als dat niet zo is, dat ze zich dan schuldig behoren te voelen. Als je lang bij elkaar bent weet je wel beter.
Binnen een relatie past op zijn tijd dat je het vervelend vindt dat je niet alleen bent. Dat je een hekel aan die ander hebt en denkt: moet ik het hier nou de rest van mijn leven mee doen? - zout toch op.
Een relatie is naast nemen ook op het juiste moment accepteren en ruimte geven. Het is kijken hoe het er bij die ander voor staat en dan je eigen gedrag en gevoelens daarop afstemmen.
Dit tesamen noem je ook wel de dans in de relatie. Het elkaar aantrekken en afstoten, en daarbij de balans vinden. Het ene moment grenzeloos verliefd op elkaar zijn en het andere elkaar spuugzat zijn.
Intieme vreemden
Lilian Rubin, een sociologe, heeft het over intieme vreemden wanneer ze schrijft over de verschillen tussen man en vrouw en de onoverbrugbaarheid hiervan. Ze bedoelt daarmee dat man en vrouw biologisch anders zijn, anders zijn opgevoed en andere doelen in het leven hebben. Ze zullen elkaar nooit écht snappen of bereiken, ze kunnen elkaar hooguit ontmoeten.
De onbereikbaarheid van de ander gaat echter dieper. We zoeken partners die we op dit moment, in deze fase van ons leven, nodig hebben - en dat kan morgen anders zijn. In essentie hebben we een relatie voor onszelf, niet zozeer voor die ander. Volkomen éénworden met de ander, ook al zou het gaan, willen we niet.
Datgene waar we het daarom van moeten hebben, is wat we liefde noemen - het vermogen de ander de ruimte te geven, te steunen en accepteren in de volle zin van het woord. Uiteindelijk is de liefde dat wat een relatie tot een relatie maakt en de partners bij elkaar houdt. Zonder de liefde redt geen enkele relatie het.
De basics
Basaal gezien is een relatie de structuur waarbinnen man en vrouw elkaar ontmoeten om samen een veilig huisje en nestje te bouwen zodat, in een later stadium, een kindje geboren kan worden en beiden zich zodoende voortplanten. Niet meer en niet minder. Ook al is de connectie tussen die twee, relatie en voortplanting, in onze tijd niet meer zo strikt en is seksualiteit een doel op zichzelf geworden.
Man en vrouw zijn naast heel veel gelijk aan elkaar, ook complementair aan elkaar. Samen zijn ze optimaal uitgerust om allerlei problemen die op hen afkomen bij het bouwen van dat nestje, het hoofd te bieden.
Doordat de partners de problemen gezamenlijk het hoofd te bieden, hechten ze zich aan elkaar en worden ze een eenheid. En er ontstaat naast de twee partners nog een derde partner: de relatie zelf, die haar eigen eisen stelt en een eigen dynamiek kent. De relatie gaat een eigen leven leiden, onafhankelijk, lijkt het, van de partners die de relatie vormen.
Jurg Willi, een relatietherapeut, beschrijft dit ongeveer zo: naarmate een relatie langer duurt, ervaren de partners voor zichzelf vaak minder plezier in de relatie terwijl wat ze samen delen aan bittere en zoete herinneringen, groeit. Naarmate ze langer bij elkaar zijn ontlenen de partners vooral houvast aan de relatie en het gezamenlijke verleden, niet zozeer aan het persoonlijke welbevinden.
De krant
Ze staat op en legt de krant alvast op zijn stoel, voor wanneer hij straks thuis komt. Dan pakt ze haar boek en kijkt waar ze gebleven is. Dan gaat ze weer zitten, in haar eigen stoel, en verzinkt tevreden weer in haar wereld.
Hoe troosteloos dit schijnbaar ook klinkt, er zit veel warmte in. Des te langer een relatie duurt, des te beter ken je haar als een oude kat of hond die al jaren bij je is en waarvan je de nukken en grillen zo kunt uittekenen. Omdat ze al zolang in huis is, is ze tot een vertrouwde kameraad geworden die je niet meer kunt en wilt missen.
Wanneer de partners lang bij elkaar zijn, ze alle strijd gevoerd hebben die maar te voeren viel en zijzelf en de relatie alle groeifases doorlopen hebben die opgemerkt konden worden, kunnen ze eindelijk rust vinden bij elkaar.
En uiteindelijk gáat het daarom in een relatie: volledige rust bij elkaar vinden, en binnen die rust de dingen doen die je wilt doen.
Intimiteit en seksualiteit
Kenmerkend voor alle - succesvolle - liefdesrelaties is dat er intimiteit bestaat tussen de partners. Intimiteit kun je zien als de gezamenlijke privé-ruimte, het boudoir zeg maar, van de twee partners. In dat boudoir kunnen de partners zich kwetsbaar opstellen naar elkaar en is er voldoende ruimte om van alles te delen. In het intiem worden vind je elkaar en leer je elkaar kennen.
Intimiteit en seksualiteit zijn niet gelijk aan elkaar. De vrouw kent en snapt dat verschil, de man meestal niet. De gemiddelde man onder de veertig ziet intimiteit en seksualiteit als hetzelfde. Voor hem betekenen beide zoiets als seks hebben met elkaar, bij voorkeur af te sluiten met een orgasme.
Dit verschil in idee en beleving overwinnen is een van de grote uitdagingen in een relatie. Lukt dit niet dan zal dat uiteindelijk gevoeld worden als een gemis. Misschien zelfs is het de basis voor een latere scheiding.
Verwachtingen en dromen
Partners hadden verwachtingen, wensen en dromen voordat ze in de relatie stapten. Ze nemen ze mee in de relatie en maken daar - tenminste, wanneer daar ruimte voor is - dromen van die door de ander worden geaccepteerd en misschien zelfs gedeeld. Zoals samen rijk worden of drie kinderen krijgen of de wereld zien of dat de een dj wordt en de ander huisvader.
Het verhuizen
Van haar hoefde het niet. Dat verhuizen. Hier was het niet veel, maar daar zou het niet beter worden, wist ze. Ze zag tegen alles op, zoals ze altijd gedaan had. Ach, was het maar over. Die man. Wanneer vond hij nou eindelijk eens rust?
Dromen en wensen zijn persoonlijk: déze dromen horen bij déze personen. Binnen de relatie kunnen de partners op een veilige en beschermde manier werken aan hun wensen en dromen. Zonder dromen blijft van een relatie echter niets over dan een lege huls.
Anders gezegd: wanneer de partners hun leven geen richting meer weten te geven en geen dromen, wensen en verlangens (meer) hebben, is de relatie een huis geworden waarin je gezamenlijk op de dood wacht.
Een goede relatie
Een goede relatie is een relatie die voor beiden werkt. Dat betekent dat beide partners op hun eigen manier in voldoende mate aan hun trekken moeten kunnen komen terwijl de ander daar niet zodanig onder lijdt dat de relatie tegen gaat staan. In onze moderne ik-gerichte Westerse maatschappij geven we hier een andere invulling aan dan in, bijvoorbeeld, Japan.
Een goede relatie is ook hard werken. Bekend is de spreuk van Vansteenwegen: Liefde is een werkwoord. Hierop voortbordurend kun je zelfs stellen dat ongeacht hoe partners in elkaar zitten, twee mensen een relatie kunnen hebben wanneer ze dat willen. De sleutel hierbij is beider willen en de bereidheid concessies te doen.
In vroegere tijden, waarin vooral ook uit economische motieven werd getrouwd, werkte dat zeker zo. In veel streken in andere delen van de wereld werkt het nog steeds zo. Maar tegenwoordig hier in het Westen, met de nadruk op het instant-genot en het ik, nauwelijks meer.
Tegenwoordig moet het in een relatie allemaal 'vanzelf' gaan. Je zet in op een partner die het best in staat is jou die bevrediging te verschaffen die je zoekt. Is hij of zij daartoe niet in staat, dan zoek je een ander. Op de lange duur werkt dat natuurlijk niet.
Gerelateerde pagina' s:
Liefde en verliefdheid
- Waarom we relaties aangaan
- Relatieproblemen
- De goede relatie
- Ruzie & conflict
- Prinses zoekt prins
- Gezamenlijkheid
- Vreemdgaan
- Intieme vreemden
- Liefdeskunst
- Relatietest
- Relaties en problemen
- Relatietherapie
- Training Communicatie in relaties